İtalya'dan Meta'ya galeri erişim izni nedeniyle 805 milyon euro ceza
İtalya, Android kullanıcılarının verilerini izinsiz işleyen Meta'ya 805 milyon euro ceza uygulayarak galeri önerileri özelliğini durdurmasını istedi.
İtalya Veri Koruma Kurumu, Facebook'ta galeri erişim izni kurallarını ihlal ettiği gerekçesiyle teknoloji şirketi Meta'ya 805 milyon euro idari para cezası kesti.
Sosyal medya devi Meta, Android işletim sistemine sahip cihazlarda kullanıcıların telefon galerilerine yeterli onay mekanizması işletilmeden erişildiği gerekçesiyle İtalya'da 805 milyon euro (887 milyon dolar) para cezasına çarptırıldı. Webrazzi tarafından paylaşılan bilgilere göre İtalya Veri Koruma Kurumu (The Italian Data Protection Authority), Facebook bünyesinde sunulan bir içerik önerisi sisteminin Avrupa gizlilik kurallarını ihlal ettiğini tespit etti. Karara konu olan süreçte, akıllı telefonlardaki fotoğraf ve videolara yönelik galeri erişim izni süreçlerinin mevzuata uygun şekilde yürütülmediği hükme bağlandı.
Söz konusu ceza kararı, doğrudan Meta'nın Avrupa operasyonlarını yürüten İrlanda merkezli iştiraki Meta Platforms Ireland Limited tüzel kişiliğine kesildi. İtalyan denetim organı, platformun mobil cihazlardaki fotoğraf arşivine erişim politikasının kullanıcı iradesini tam yansıtmadığını ve bilgilendirme standartlarını karşılamadığını kaydetti.
İtalya'da Galeri Erişim İzni İncelemesi ve Alınan Karar
İtalya Veri Koruma Kurumu tarafından yürütülen resmi soruşturmada, Facebook uygulamasının kullanıcı verilerini toplama biçimi mercek altına alındı. İnceleme sonucunda, kullanıcıların akıllı telefonlarındaki kişisel verilere erişim sağlanırken Avrupa Birliği gizlilik kurallarının zorunlu kıldığı özgür ve bilgilendirilmiş onayın temin edilmediği belirlendi. Düzenleyici kurum, kişisel verilerin korunmasında kullanıcıların neye izin verdiğini açıkça bilmesi gerektiğini bildirdi.
Denetim dosyasında yer alan tespitlere göre Facebook, birbirinden tamamen farklı işlevler için ihtiyaç duyulan galeri erişimini tek bir izin paketi kapsamında talep etti. Kullanıcıların farklı veri işleme amaçları için ayrı ayrı onay vermesine imkân tanımayan bu tekil izin modeli, yürürlükteki veri koruma yasalarına doğrudan aykırı bulundu. İnternet & Sosyal Medya alanındaki platformların izin yönetimi konusunda şeffaf davranması gerektiğini bildiren kurum, izinlerin ayrıştırılmamış olmasını temel ihlal gerekçesi yaptı.
Avrupa gizlilik kuralları çerçevesinde akıllı telefon kullanıcılarının kişisel verileri üzerinde tam denetim sahibi olması gerektiği belirtiliyor. İtalyan makamları, bir uygulamanın temel fotoğraf yükleme işlevi ile arka planda öneri sunma işlevinin aynı izin çatısı altına sıkıştırılamayacağını açıkça ifade etti. Kullanıcının bir fotoğrafı paylaşmak istemesiyle, uygulamanın kullanıcının tüm galerisini tarayıp öneriler üretmesine rıza göstermesinin aynı kefeye konulamayacağı aktarıldı.
Varsayılan Olarak Açık Tutulan Galeri Önerileri Özelliği
Soruşturmanın odak noktasında, platform bünyesinde yer alan "Facebook'ta gezinirken galeriden öneriler al" isimli işlev yer alıyor. Bu sistem, Android kullanıcılarının cihazlarında kayıtlı bulunan fotoğraf ve videolara doğrudan erişim sağlayarak akış içerisinde içerik önerileri oluşturuyor. Böylece kullanıcılar platformda vakit geçirirken, telefonlarının yerel depolama alanında bulunan medya ögeleri uygulama tarafından taranarak öneri mekanizmasına dâhil ediliyor.
İtalyan kurumun incelemesinde öne çıkan en kritik bulgu, söz konusu özelliğin kullanıcılar tarafından seçilmeden, varsayılan olarak etkinleştirilmiş şekilde gelmesi oldu. Kullanıcıların açık ve proaktif bir rızası bulunmaksızın sistemin otomatik biçimde devreye girmesi, kişisel gizlilik standartlarının ihlali sayıldı. Kurum, kullanıcıların akıllı cihazlarındaki özel arşivlerin bu şekilde otomatik olarak işlenmesinin yasal zemin taşımadığını ifade etti.
Yaptırımın Finansal Boyutu ve 60 Günlük Uyum Süresi
İtalya Veri Koruma Kurumu, tespit edilen ihlallerin ardından Meta'ya hem ağır bir mali yaptırım uyguladı hem de operasyonel değişiklik için takvim belirledi. Kurum, şirkete "Facebook'ta gezinirken galeriden öneriler al" özelliğini tamamen devre dışı bırakması ve bu işlem için kullanıcılardan ayrı bir onay alması amacıyla 60 gün süre tanıdı. Şirketin bu süre zarfında galeri erişim mekanizmasını kurallara uygun biçimde yeniden yapılandırması gerekiyor.
Belirlenen 805 milyon euroluk rekor ceza miktarı, Meta şirketinin küresel cirosunun yaklaşık yüzde 0,47'sine karşılık geliyor. İtalyan düzenleyici makam, para cezasının bu seviyede belirlenmesinde şirketin soruşturma süreci boyunca yetkililerle yeterince iş birliği yapmamasının doğrudan etkili olduğunu açıkladı. Ceza kararının resmileşmesinin ardından Meta cephesinden henüz konuya dair resmi bir açıklama yapılmadı.
TeknoRest olarak değerlendirmemiz, İtalya Veri Koruma Kurumu tarafından verilen 805 milyon euroluk cezanın mobil uygulama ekosistemindeki izin mimarisi açısından kritik bir emsal teşkil ettiğidir. Meta'nın küresel cirosunun yaklaşık yüzde 0,47'sine denk gelen bu yaptırım, büyük teknoloji şirketlerinin kullanıcı rızasını toplu paketler halinde almasının artık kabul görmediğini gösteriyor. Bize göre, Facebook'un 'galeriden öneriler al' özelliğini varsayılan olarak açık sunması ve kullanıcıya ayrı bir tercih hakkı tanımaması, kullanıcı gizliliği aleyhine ciddi bir zafiyetti. Şirkete tanınan 60 günlük sürenin ardından Meta'nın sistemi nasıl dönüştüreceği ve henüz yapmadığı resmi açıklamada nasıl bir savunma çizgisi izleyeceği yanıt bekleyen en temel açık nokta olmaya devam ediyor.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Meta'ya İtalya'da neden 805 milyon euro ceza verildi?
Ceza, Android kullanıcılarının galerilerindeki fotoğraf ve videolara yeterli izin alınmadan erişilmesi ve bu verilerin Facebook'ta varsayılan olarak açık bir öneri özelliğinde kullanılması nedeniyle verildi.
İtalya Veri Koruma Kurumu Meta'ya gereksinimleri karşılaması için ne kadar süre tanıdı?
Kurum, galeri önerileri özelliğinin kapatılması ve bu işlem için kullanıcılardan ayrı bir izin alınması amacıyla Meta'ya 60 gün süre tanıdı.
Verilen ceza Meta'nın küresel gelirinin ne kadarına denk geliyor?
İtalya Veri Koruma Kurumu tarafından uygulanan 805 milyon euroluk idari para cezası, Meta'nın küresel cirosunun yaklaşık yüzde 0,47'sine karşılık geliyor.
- →Stark Future Elektrikli Motosiklet İçin 150 Milyon Euro Yatırım Aldı
- →"Meta bizim okuyamadığımızı mı sanıyor?" Meta yarım yamalak ticari şartlar güncellemesinden vazgeçti.
- ◆Dosya & Arşiv: Teknoloji Gündemi ve Analizler
- ↗Resmi Kurum & Teknik Referans: Meta Mühendislik ve Platform Güvenliği Merkezi (engineering.fb.com)